SAWA-keramik

 Geschiedenis:

- Sawa werd opgericht in 1904 door Franz Schwaderlapp en was gelegen in Ransbach-Baumbach. 

Franz Schwaderlapp GmbH keramikfabrik Ransbach.

Zoals bij vele kleine keramiek fabrieken in die tijd was er weinig documentatie en is het moeilijk om veel informatie te vinden over deze bedrijven.

De eerste jaren maakte deze fabriek vooral ongeglazuurde bloempotten voor het tuinieren.

- Pas na de W.O. II werd er met sierkeramiek begonnen. In 1951 werd  er onder de naam SAWA-keramik met de productie van handmatig en op kunstzinnige wijze gestart met deze sierkeramiek. Het wordt ook wel sgrafito keramiek genoemd. Dit is het handmatig aanbrengen van groeven in ongebakken klei. Ook werden er drukstempels gebruikt om figuren in reliëf te krijgen. Deze methode was arbeidsintensief en vrij duur. Alles werd met de hand vervaardigd. 

- Heinrich-Maria Müller was in dienst als belangrijkste ontwerper. ( van 1951 - 1965) Hij ontwierp en decoreerde eigenhandig heel wat vazen.

- Van eind der jaren '80 tot '92 heeft Sawa ook een serie Römertopfs geproduceerd.

- Het bedrijf is altijd een familiebedrijf gebleven en in 2004 hield het bedrijf op te bestaan.

- Als je naar de keramiekfabrieken in die tijd en die streek kijkt, valt het op dat vaak dezelfde achternamen voorkomen. Zo ook de naam Schwaderlapp. Zo heb je ook Jacob Schwaderlapp ( oprichter van JASBA-keramik). Of deze familie was van Franz Schwaderlapp is moeilijk te zeggen, maar in dezelfde streek dezelfde naam tegenkomen wijst snel op een familiale band. 

Identificatie:

- Door het gebruik van roodbruine klei en geen glazuur, worden deze vazen ook vaak klinker-vazen genoemd.  Niet alleen Sawa-keramik, maar ook tal van andere keramiek fabrieken die de stijl van sgrafito gebruikten ( handmatig figuren kerven in ongebakken klei) is het vaak moeilijk te achterhalen van welk keramiek fabrieken deze vazen afkomstig zijn. Zo heb je ook o.a. Eiwa, Wekara, AKRU, Flix, Kule en zelfs exemplaren van Dümler & Breiden uit de jaren '50 zijn moeilijk van elkaar te onderscheiden. 

- De decoratie op vazen van Sawa is meestal wat dieper aangebracht in de klei van de vaas, terwijl bij Eiwa een groefje net door de bovenste kleurlaag is aangebracht, net genoeg om de kleur van de ondergrond te laten zien.

- Decornamen: Mainau 1959, Köln 1959, Mallorca 1961, Malta 1962, Pisa 1962

Sawa-keramik gebruikte vooral plaatsnamen terwijl Eiwa-keramik vooral vrouwennamen gebruikte ( maar later ook namen van Europese steden)

- Sticker: De producten van Sawa werden heel vaak van een sticker voorzien en die stickers krijg je er heel moeilijk af. Meestal een goudkleurige ( of zilverkleurige met gele achtergrond) ovale sticker met een kroon erboven op. In die kroon staat ESR ( Eduard Schwaderlapp Ransbach ).

- Het kwaliteitsniveau lag zeer hoog bij de productie van de vazen bij SAWA-keramik. Exemplaren met foutjes mochten daarom de fabriek niet verlaten. 

sawa 239/25

decor: Mainau 

1959

sawa 347/35

GERZ-Keramik ( Simon-Peter )

 Geschiedenis:

- Simon Peter Gerz ( 1830-1893) richtte zijn bedrijf in 1857 op. Gerz GmbH.

- Simon Peter Gerz was de nonkel van Peter Dümler die later medeoprichter werd van Dümler & Breiden. Dümler kreeg veel hulp van zijn oom Simon Peter Gerz bij het oprichten en leiden van het bedrijf.

- Het bedrijf van Gerz kende een groot succes. In de 2de helft van de 19de eeuw vervaardigde het vooral rijk gedecoreerd steengoed in allerlei kleuren. ( bierbekers, buikbekers, vazen, tabakspotten, bloempotten, koffiepotten, botervlootjes, borden, mosterdpotten, ...) Vooral de bierbekers in samenwerking met een tingieterij werden in overvloed vervaardigd. 

De stijl van dit aardewerk was klassiek te noemen ( gebaseerd op de Gotische en Renaissance periode).

- Wanneer Simon Peter Gerz in september 1893 overleed, nam zijn schoonzoon Alphons Wilhelm Lötschert het bedrijf over. De stijl van de keramische producten veranderde toen naar de opkomende art nouveau. Lötschert werkte veel met bekende art nouveau artiesten uit die tijd.

- Met het uitbreken van WO I liep de verkoop ( en vooral de export) sterk terug en kwam het bedrijf in financiële moeilijkheden. In 1917 moest de productie volledig worden stilgelegd.

- Na de oorlog nam Albert Breiden (van Dümler & Breiden)  samen met Johann Übelacker ( Ü-keramik) het bedrijf over en probeerde Gerz GmbH nieuw leven in te blazen. Ze moesten op zoek naar geld en verkochten de mallen ( gietvormen ) van Gerz-keramik aan andere keramiekbedrijven ( o.a. Eckhardt & Engler) Eckhardt & Engler kocht van Gerz ook een grote bakoven.

Het bedrijf Gerz-keramik bloeide terug op met dank aan de export. Helaas door de grote inflatie (1921) en de dood van Albert Breiden (1926) waren er veel ups & downs.

- Toen Gerz-keramik juist terug op het goede spoor was, brak WO II uit! De volledige export viel stil en in 1942 werd de fabriek vernield door een bombardement. 

- Na WO II werd de fabriek terug opgebouwd. Tijdens de hoogconjunctuur ( jaren '50 en '60) groeide het bedrijf en moesten er nieuwe fabrieken gebouwd worden. Het aantal medewerkers nam toe tot meer dan 300 mensen. Vooral de siervazen met felle glazuren waren een succes.

- Maar zoals bij bijna alle Duitse keramiek bedrijven ging in de jaren '90 de productie sterk achteruit en werd het faillissement in 1997 uitgesproken.

Identificatie: 

- De oudere artikelen van Gerz-keramik werden vooral gebakken in rode klei ( klinker).

- Maar vanaf 1960 werden de siervazen ( fat lava vazen) vervaardigd met witte klei.

- De vazen werden altijd alleen met een nummer voorzien. Meestal staan ze in een rechte lijn, maar soms volgen ze de ronde buitenrand van de basis. Vaak gemerkt met een maat in cm. De vorm en grootte kunnen worden gescheiden door een schuine streep of geschreven op een aparte regel ( soms gescheiden door een ononderbroken lijn).

gerz 509/30

 

Roth Keramik

 Geschiedenis:

Roth-keramik is opgericht begin de jaren '70 door Edmund Roth. De fabriek stond in Ebernhahn in het hart van de West-Duitse keramiek industrie. Het was een klein bedrijf en in de jaren '70 werkte er zo'n 20 tal mensen. Eén van de belangrijkste ontwerpers was Dorothea Roth.

Het bedrijf Roth-Keramik bestaat nog steeds en maakt nu badkamer- en keukenkeramiek.

Informatie over het bedrijf is moeilijk te vinden omdat de familie Roth hier niet aan wil meewerken.

In de jaren '70 maakte Roth heel mooie vazen met uitzonderlijke glazuren die nu heel gegeerd zijn.

De prijzen van hun vazen nu ligt ook veel hoger dan andere west-germany keramiek.

Identificatie:

- Roth gebruikte een rood bruine klei.

- markeringen worden meestal in de basis gedrukt. Maar heel wat keramiek stukken hebben geen nummer.

- Vaak zijn de markeringen heel moeilijk te lezen vanwege de glazuur. 

- Roth gebruikte een gouden of zilveren label ( sticker) die met rood bedrukt is.

Walter ( Walther) Becht keramik

 Geschiedenis:

Deze keramiek fabriek wordt voluit ook wel Oberhessische Keramik Walter Becht AG genoemd.

AG staat voor een venootschap dat eigendom is van aandeelhouders.

Het bevond zich in Schlitz. Oberhesissche verwijst naar Oberhessen ( dit is een centrale Duitse staat) waar Schlitz te vinden is.

De eerste gegevens van Walter Becht Keramik zijn te vinden rond 1969-1970. De begindatum wanneer het bedrijf is opgericht is moeilijk te vinden. Het bedrijf sloot de deuren in 2010.

De laatste jaren werkte het vooral in opdracht van andere keramiek bedrijven. Zo maakte het römertophe voor Bay-keramik.

Voor de glazuren werkte Walter Becht vaak samen met Manz in Keulen.

Identificatie:

- Walter Becht gebruikte vooral witte klei.

- De meeste basismarkeringen hebben een duidelijke "WB".

- In sommige geallen wordt "SCHLITZ" ook om de basis geschreven.

WB 160/28

WB 169/18

WB Schlitz 908

WB Schlitz 912

 

Gräflich Ortenburg ( west-germany )

 geschiedenis: 

Gräflich Ortenburg werd opgericht in 1946 en was gevestigd in Tambach ( Duitsland).

In 1939 werden er grote stukken kleigrond gevonden op de bezittingen van de graven van Ortenburg bij Coburg. Dit was voor Alram Graf Zu Ortenburg de aanleiding om na de wereldoorlog ( in 1946) de keramiekateliers van Graf Ortenburg op te richten. De werkplaatsen bevonden zich in de zijvleugel van het kasteel te Tambach. Er werden vazen, figuren en aardewerk gemaakt. De versiering werd met de hand gedaan in een aangrenzende schilderstudio.

In 1949 werden de ateliers omgedoopt tot Graeflich Ortenburgsche Steingutmanufaktur en werd er overgeschakeld op koffie- en theeserviezen, vazen en wandborden. Om kosten te besparen werden er minder en minder stukken met de hand beschilderd.

Over het algemeen werden er in de laatste jaren steeds meer en meer modernere vormen en decors gebruikt. Ook werden er buitenlandse ontwerpers aangenomen om internationaal mee te kunnen en succesvol te zijn.  ( beeldhouwer Sebastiano Buscetta uit Tunis en de Amerikaanse ontwerpster Irene Pasinski)

Eind jaren zestig was er een grote omzetdaling en in 1968 stopte de eigen productie van het bedrijf.

Gräflich Ortenburg staat bekend om de kwaliteit van hun dikke lavaglazuren en ook om de vierkante/rechthoekige vormen die geglazuurd zijn in één enkele kleur glansglazuur.

identificatie: 

Gräflich Ortenburg gebruikt vaak een donkerbruine / rode klei, maar er zijn ook heel wat items met witte klei ( mogelijk waren dit latere stukken).

De keramiekstukken zijn meestal gemarkeerd met een formuliernummer, soms is er een maataanduiding meestal door een nummer (1, 2, 3 ) en soms in cm-hoogte. Sommige zijn voorzien van een schildtypemarkering ( = logo).

 

463

675/2

675/3

Marei

 Geschiedenis Marei-keramik 1948 - 2016

Marei, gelegen in Rheinbach was eerst een onderdeel van ES-keramik. Ze werden zelfstandig in 1948. In 1948 gingen Josef Emons en Jean Fuss uit erlkaar en werd de keramiek fabriek Fuss & Emons in twee gesplitst.

J Emons Söhne richtte ES keramik op ( ging ermee verder) en Jean Fuss & Shon KG  richtte Majolikafabrik Rheinbach Jean Fuss and Shon ( afgekort Marei) op.

De naam Marei komt van Majolikafabrik Rheinbach

In 1956 was Bodo Mans in dienst van Marei. Hij was één van de belangrijkste ontwerpers. 

De productie  stopte in 2016

Signatuur

Marei gebruikte meestal roodachtige klei, maar afhankelijk van de leveranciers kom dit gaan naar bruine tot donkerbruine klei.

De markeringen op de basis was zeer verschillend. Meestal is er zelfs geen markering. De grootte werd aangeduid met 1/2/3/4

Het is dan ook zeer moeilijk om hun werk toe te kennen aan hun fabriek.

marei 4300

marei 4302

cache-pot

cache-pot

cache-pot

Cortendorf

 Geschiedenis

- In 1890 is dit bedrijf opgericht door Julius Griesbach in Cortendorf (tegenwoordig hoort dit bij Coburg). Deze firma 'Porzellanfabrik Julius Griesbach'  verwerkte verschillende materialen en naast een aantal porseleinen voorwerpen werden er eigenlijk vooral huishoudelijke gebruiksvoorwerpen van aardewerk geproduceerd waaronder een grote verscheidenheid aan koffie-en theepotten met dierlijke vormen. Het meeste hiervan werd ongemerkt verkocht aan de Amerikaanse firma 'Ebeling & Reuss' in Philadelphia.  

- Cortendorf ontving in 1958 de 'iF'-prijs (dit is een product ontwerp prijs) voor de casserole serie 'Brilliant'. Een casserole is een soort braadschaal waarin vlees in de oven gebraden kan worden. Andere 'iF'-prijzen werden toegekend in 1959 voor andere van dit soort schalen.

- Ook werd er een groot aantal decoratief aardewerk vervaardigd. Vooral figuratief keramiek ( dieren, hoofdjes,...) was enorm in trek.

Zeker toen in 1954 beeldhouder en modelleur Albert Strunz bij cortendorf kwam werken.

De door hem ontworpen sculpturale werken, waaronder het repertoire van muurmaskers dat in 1958 werd geïntroduceerd en in de jaren daarna voortdurend werd uitgebreid, was immens populair. Men kon de vraag naar deze muurhoofdjes moeilijk aan en men ging samenwerken met Achental-keramik. Samen met Achtental-keramik produceerden ze veel figuratief keramiek met de karakteristieke eigenschappen van Cortendorf-keramik tot begin jaren zeventig.

- Cortendorf maakte vooral veel dierlijk porselein. Herten en reeën, maar ook paarden en duiven waren in trek. In de jaren '50 ging men meer voor kinderkamers decoratief aardewerk maken, zodat deze dierlijke figuren moderner gevormd en als kitscherig beschouwd werden. 

- Ook werden er veel naaktfiguren gemaakt door modelleur Albert Strunz.

- Eind januari 1973 werd het bedrijf overgenomen door de porseleinfabriek "W. Goebel" in het naburige Rödental.

4336/2

Lanie

cortendorf ?